Stad Antwerpen deelt een atelier met Hou’t Hart

Dirk Vertongen van Hou'tHart aan het werk in het houtatelier van de stad. © Jonathan Ramael

Abonneer je op onze nieuwsbrief en volg Stadslab2050 op de voet
Abonneer mij

.

Kan Antwerpen een duurzame deeleconomie worden? Verschillende experimenten rond ‘delen’ geven Stadslab2050 steeds meer inzicht in de mogelijkheden. In één van de experimenten tast stad Antwerpen zelf de grenzen van het delen af, door ruimte ter beschikking te stellen van externen. De trekker is de dienst Stadsbeheer van de stad Antwerpen.

In mei 2019 startte het experiment met als doel onderzoeken hoe stedelijke actoren elkaar kunnen versterken bij het delen van materialen en ruimtes. Oorspronkelijk waren er twee deeltrajecten: één rond materialen en één rond ateliers. Verschillende partners verzamelden zich rond het delen van materiaal. Ze onderzochten of er een match was tussen de vraag naar delen van materiaal bij hun klanten en het materiaal dat de stad ter beschikking wilde stellen. Hierbij merkten we dat vraag en aanbod nog niet altijd matchen en er nog wat meer tijd nodig is om te groeien. Het deeltraject rond ateliers werd snel concreter. Er ontstond er een mooie samenwerking tussen de stad en houtbewerker Dirk Vertongen van Hou’tHart. Dirk ruilde zijn garage-werkplek maar al te graag in voor een volledig uitgerust houtbewerkingsatelier. Lees hier hoe hij dit experiment ervaart.

Stad deelt haar houtatelier

In het gedeelde atelier leert Dirk de Antwerpenaars hoe ze zelf meubels kunnen maken van recupehout, in een reeks boeiende workshops, waar ook jij aan kan deelnemen (zie meer info onderaan dit artikel).  Dirk maakt zijn meubels heel bewust met gerecupereerd hout. Hout dat ooit al gebruikt is dus, zodat er geen nieuwe bomen moeten sneuvelen. “Je vindt hout vaak dichterbij dan je denkt”, zegt Dirk. “En op die manier kan ik doen wat ik graag doe, zonder dat ik daar iets voor moet afbreken.” Ook de deeleconomie als duurzame oplossing zit doorweven in alle lagen van zijn leven. Kledij, werkmateriaal, vervoermiddelen… overal waar Dirk kan delen in plaats van te kopen, doet hij het. “Je leert er mensen door kennen”, zegt hij zelf. Want wat is er beter dan delen om het community-gevoel te versterken, iets waar we als mensen allemaal nood aan hebben.

Het houtatelier in de Vancouverstraat is overdag het territorium van de meubelmakers van ‘t stad. Maar wanneer de stadsmedewerkers de deur achter zich dichttrekken, wordt het een ideale werkplek voor Hou’t Hart. Voor Dirk is dat een droom: “Ik kan in het atelier van de stad gebruik maken van gespecialiseerde machines die ik zelf niet heb”. Het atelier heeft alles wat een houtbewerker nodig heeft: ruimte, grote machines, gespecialiseerd materiaal. En bovendien is het de perfecte locatie voor de workshops van Hou’tHart. 

Dirk Vertongen van Hou'tHart aan het werk tijdens een workshop in het houtatelier van de stad. © Jonathan Ramael

De pluspunten van dit deelproject zijn overduidelijk. Maar het zou geen echt experiment zijn als er ook niet enkele uitdagingen aan verbonden waren. Bijvoorbeeld: Hoe moeilijk is het voor de stad om haar spullen te delen? Het is helemaal niet zo vanzelfsprekend dat de stadsmedewerkers zomaar een wildvreemde toelaten in hun atelier. Dirk was zich bewust van die delicate kwestie, en besefte dat communicatie in dit geval cruciaal was. Alleen met wederzijds begrip en respect heeft het deelproject kans op slagen. Dus ging Dirk een dag meedraaien met de werkers in het houtatelier, en leerde hen kennen op een vriendschappelijke manier. Wat hij op die manier creëerde? Vertrouwen, één van de hoekstenen van de deeleconomie. “Uiteraard moeten er ook altijd goede afspraken zijn”, zegt Dirk. “Ik heb een contract met de stad waarin alle afspraken duidelijk zijn opgelijst.” Logisch ook, want delen werkt alleen als alle partijen verantwoordelijk met de spullen omgaan. Op die manier bouwt de stad een soort van zekerheid in dat het materiaal veilig is.

Een tweede belangrijke uitdaging is ook de stedelijke burgers warm maken om mee te delen. Zij krijgen nu ook de kans om gebruik te maken van de ruimte en de machines van de stad, zij het door deel te nemen aan een workshop van Hou’tHart. De vraag is in hoeverre de burger daarvoor openstaat. Dat moet uit dit experiment blijken.

Ruimte en materiaal delen in de toekomst

De deeleconomie in Antwerpen staat nog in zijn kinderschoenen, maar Dirk fantaseert al over  mogelijkheden in de toekomst. Een nieuw gebouw in functie van gedeelde ateliers, die elk afzonderlijk af te sluiten zijn voor meer veiligheid? Een ‘smart’ systeem waarmee je machines kan ontgrendelen met een app, zodat de delende partij meer controle heeft? Het zijn reële mogelijkheden die het delen voor iedereen comfortabeler kunnen maken. Mogelijkheden die door de stad of een andere externe partner zeker verder onderzocht kunnen worden. 

Maak zelf een meubel uit recup-hout

Zin om zelf in het gedeelde atelier te duiken? Schrijf je dan in voor één van de komende workshops van Hou’tHart. Dirk begeleidt je stap voor stap terwijl jij je eigen meubel maakt van recup-hout. “Iedereen kan het”, zegt hij. “Zelfs al denk je dat je twee linkerhanden hebt.” Het is vooral belangrijk dat je goesting hebt om zelf iets te maken. 

De workshops gaan door in het houtatelier in Vancouverstraat 1, 2030 Antwerpen (Luchtbal).  Inschrijven kan via www.houthart.be, onder ‘open atelier’. 

 

Dirk Vertongen van Hou'tHart leert anderen met de houtmachines werken tijdens een workshop in het houtatelier van de stad. © Jonathan Ramael