Uitvinding helpt lokaal GFT-afval composteren

 

Jeroen Op de Beeck, een piepjonge creatieveling heeft een machine ontworpen. Niet zomaar een. Eentje waar de wereld een beetje beter van wordt. Dankzij zijn installatie wordt je GFT-afval gedurende twee weken geprecomposteerd. Roterende vaten in een centraal geplaatste installatie zullen het GFT-afval tot 90% kunnen reduceren in volume. Vervolgens wordt het geprecomposteerde GFT-afval verzameld op een braakliggend terrein. Twee maanden later ligt er compost, klaar voor gebruik.

 

Ecologische, sociale en financiële voordelen:

Pre-composteren van GFT-afval heeft verschillende voordelen. Zowel op ecologisch, sociaal als op financieel vlak. GFT bestaat voornamelijk uit water. Verwijder het water via pre-compostering en je krijgt een aanzienlijk kleinere afvalberg. Daardoor heb je minder vrachtwagens nodig om dit afval te verplaatsen, zijn er dus minder files en is er veel minder CO2-uitstoot.

Dankzij centrale installaties kunnen mensen heel gemakkelijk hun GFT-afval deponeren in de stad. Zo hebben ze geen last meer van de vervelende geur en kunnen ze achteraf zelfs een deel ‘eigen’ compost gebruiken voor hun stadstuintjes bijvoorbeeld.

De stad waar het GFT-afval gecomposteerd wordt, kan op haar beurt de compost opnieuw gebruiken. Twee keer per jaar betaalt de stad namelijk een grote som geld om het GFT te verwerken via industriële compostering. De investering betaalt zich dus in een mum van tijd volledig terug door de kost van compostverwerking uit te sparen.

Gronding uitgedacht met kritische reflectie:

"Ik wilde iets ontwerpen dat niet commercieel was, maar wel een maatschappelijke functie vervult. Welke stappen heb je allemaal ondernomen voordat je dit unieke project hebt uitgewerkt? “Ik ben net afgestuurd in de richting productontwikkeling aan de Universiteit Antwerpen. Voor mijn thesis mocht ik zelf een onderwerp aanbrengen. Ik wilde iets dat een bijdrage kon leveren aan de maatschappij, iets sociaals. Dan beland je al snel in de 3de wereld. Daar nog baanbrekende ideeën doorvoeren is al niet meer zo evident. Tenslotte heb ik het veel dichter bij huis gevonden. Een probleem waar iedereen mee te kampen heeft: afval."

"Iedereen doet zijn best om te recycleren, maar uiteindelijk belandt GFT (groenten-, fruit- en tuinafval) vaak gewoon in de restafvalzak. Composteren lukt dan niet meer en daarmee smijt de stad niet enkel een opportuniteit, maar ook veel geld weg.”

 

En toen kwam Stadslab2050 op het toneel?

“Inderdaad. Tijdens een traject ‘Groen en natuur in de stad’ in oktober 2013 leerde ik enorm veel mensen kennen met expertise ter zake. Met hen kon ik mijn idee aftoetsen. Er zijn vragen gesteld waar ik voordien nog niet over nagedacht had. Zoals de praktische kant van de zaak, de inplanting van mijn machine, de schaal waarop ik zou werken, wie de verantwoordelijkheid zou nemen. Doordat je je idee verspreidt, begin je te pingpongen en bekijk je datgene waar je zo dicht op zat door de ogen van iemand anders. Je wordt kritischer en dat helpt alleen maar om te blijven schaven aan je project en het beter te maken."

"Daarnaast heb ik ook veel extra informatie en onderzoeken doorgespeeld gekregen van de contacten die ik daar gelegd heb.”

Wat is voor jou het moeilijkste aan dit project?

“De praktische kant van de zaak was uiteindelijk nog de meest uitdagende. Ik wilde iets dat niet zou opvallen, maar wel gebruikt zou worden. Parallel werd het project van de sorteerstraatjes op gang getrokken. Ook ik wilde mijn toestel ondergronds bouwen. Zoiets kost echter handenvol geld. En de sorteerstraatjes zouden sowieso ondergronds bouwen, wat ze uiteindelijk ook gedaan hebben. Waarom dan dubbel werk doen? Een samenwerking zou dus evident zijn.

 

Welke lessen heb je al getrokken tot nu toe?

"Wat voor mij vanzelfsprekend is, is dat niet voor iedereen. Wanneer je een project doet waar mensen bij betrokken zijn, is het belangrijk om zelf de touwtjes goed in handen te houden. Je moet hen iets voorkauwen. Iets wat gemakkelijk is en geen te grote impact heeft op hun leven. Mensen klagen nogal gemakkelijk, dus moet je de nadruk leggen op de voordelen.

Samenwerken met een toegewijde partner

"Doordat ik mijn installatie modulair ontworpen heb, is ze bijzonder duurzaam. Elk onderdeel is vervangbaar wanneer dit nodig zou zijn, daardoor kan ze wel 50 jaar mee.

 

Wat zijn de volgende stappen?

“Het ontwerp is volledig klaar en afgestemd op de sorteerstraatjes. Hoewel het niet absoluut moet geïntegreerd worden in de sorteerstraatjes, het kan ook apart werken, zou dat wel het meest logische zijn. Nu moet er een prototype gemaakt worden. Dat zou al snel zo’n € 15 000 kunnen kosten. Meestal heb je twee à drie prototypes nodig om een goed werkende installatie te krijgen. Dat zal in dit geval vermoedelijk niet zo zijn. Het ontwerp is op elk vlak bijzonder technisch doordacht. Bovendien is het modulair opgebouwd. Bij een wijziging van het ontwerp in de finale fase hoef je dus niet een volledig nieuw prototype te bouwen.

Ik ben van plan een subsidieaanvraag in te dienen bij het projectenfonds. En nu zoek ik een bedrijf om mee samen te werken. Logischerwijs is dat een bedrijf in de metaalsector die de infrastructuur en de logistiek heeft om mijn installatie te bouwen.

Dat vraagt om een investering, maar wel eentje die gemakkelijk terug te verdienen is. Ik heb voor mijn thesis een volledig business plan uitgewerkt. Je maakt dankzij de functie van de installatie € 2000 winst per jaar per installatie. Wanneer je 200 installaties laat bouwen wat gezien het succes van de sorteerstraatjes heel realistisch is, verdien je de investeringskosten terug op vijf jaar tijd.”

Reacties zijn laaiend enthousiast

Dankzij de mooie commentaren kreeg ik de bevestiging dat ik op het goede spoor zat.

 

Hoe zijn de reacties tot nu toe op het project?

“Op school waren mijn leerkrachten uitermate positief. Zowel de begeleider aan technische kant, als de begeleider van het business plan geloven dat dit een succes kan worden. Ik ben met felicitaties van de eind-jury heel tevreden naar huis vertrokken. Tijdens de infosessie van Stadslab2050 was er een prijs voor het meest beloftevolle idee. Gekozen door een jury van drie experts. Ik heb die prijs gewonnen. Dat gaf me vertrouwen en bovendien de stimulans die ik nodig had. Nu heb ik ook deelgenomen aan de OVAM Ecodesign Award voor studenten. OVAM is de meest toonaangevende organisatie op vlak van ecologie. De uitslag wordt op 9 oktober bekend gemaakt…”

 

 

Abonneer je op onze nieuwsbrief en volg Stadslab2050 op de voet
Abonneer je nu!